CORPORATE GOVERNANCE MONITORING IN DE SPORT: NOODZAKELIJK OF EEN BUREAUCRATISCHE BALLAST? (1).

29-10-2020 | diversiteit, governance, werving & selectie | 0 Reacties

In drie eerdere artikelen over toezicht houden bij een professionele voetbalclub heb ik een aantal aspecten belicht om te komen tot een goede Governance structuur bij een professionele sportorganisatie in het algemeen en professionele voetbalclubs in het bijzonder (1). Ook heb ik in het laatste artikel kritisch geoordeeld over het handhaven door de (inter)nationale sportkoepels of sportbonden van overtredingen door licentiehouders en een daarbij passende sanctionering.

Dat de materie weerbarstig is blijkt in de praktijk. De UEFA had Manchester City beschuldigd van financiële malversatie en daarmee overtreding van de Financial Fair Play regels, die opgesteld zijn om te zorgen dat voetbalclubs hun competitie kunnen “uitvechten” op basis van gelijke omstandigheden (same level playing field). Manchester City had een groot sponsorbedrag bijgeschreven op de balans waardoor ze, vergelijkbaar, meer geld konden uitgeven dan andere clubs.

Eindelijk, zou ik zeggen, handhaafde de UEFA. Maar Manchester City werd in hoger beroep voor het internationaal sporttribunaal CAS, vrijgesproken.

De straf van de UEFA was, uitsluiting van Europees voetbal voor twee jaar en €30 miljoen boete. In hoger beroep oordeelde het sporttribunaal CAS, dat de straf ongegrond was, maar Manchester City werd wel schuldig bevonden aan het niet meewerken met de UEFA en kreeg daarvoor €10 miljoen boete.

Het Hof van Arbitrage voor Sport (Court of Arbitration for Sport) is een onafhankelijk tribunaal voor de beslechting van de geschillen in de sport en is in 1984 opgericht door het IOC en zetelt in Lausanne.

Bij het lezen van de berichtgeving viel ik zowat van mijn geloof, maar ook insiders uit de voetbalwereld zoals Liverpool trainer Jürgen Klopp zei op een persconferentie kort na de uitspraak:

“Ik vind niet dat maandag een goede dag was voor het voetbal. Financial Fair Play is een goed idee, ter bescherming van de teams en de competities. Maar als de rijkste clubs kunnen blijven doen wat ze willen, wordt het wel een stuk lastiger.”

Waarom denk (en hoop) ik toch dat de wal het schip zal keren?

Heel eenvoudig het (inter)nationale professionele voetbal staat voor enorme uitdagingen naar mijn mening en ik som ze graag voor u op:

1.    De roep om transparantie door bijna alle geledingen rondom een professionele voetbalclubs wordt steeds groter en vaak luider en heftiger. Dat uit zich op diverse terreinen, gemeentes en overheden die de orde moeten handhaven, sponsors en aandeelhouders die willen weten hoe hun geld besteed wordt en last but not least de trouwe supporters, die op de een of andere manier betrokken willen zijn bij, of op zijn minst geïnformeerd willen worden over, het gevoerde beleid.

2.    De voetbalsport is de meest bekeken sport op aarde en heeft maatschappelijk veel relevantie, zowel materieel als immaterieel. Professioneel voetbal heeft dus een enorme voorbeeldfunctie en de bonden en clubs moeten zich daarvan terdege bewust zijn.

3.    De clubs moeten zorgen voor een financieel duurzaam bedrijfsmodel. De tijden dat clubs, schier eindeloos, konden terugvallen op gemeentes en suikerooms- tantes, lijkt langzaam teneinde.

4.    Voetbalclubs zijn in principe gewoon ondernemingen en moeten hun bedrijfsvoering professionaliseren en meegroeien met de tijd, zoals elke andere onderneming.

5.    Door een verscheidenheid aan organisatiestructuren bij clubs in het betaald voetbal, wordt de roep van stakeholders om transparante organisatiestructuren met daarbij controleerbare verantwoordelijkheden steeds luider.

6.    De licentievoorwaarden die de bonden opleggen (in Nederland de KNVB) worden steeds beter en strenger en worden gehandhaafd de laatste jaren.

7.    Commerciële organisaties, en dat zijn voetbalclubs ook, dienen Maatschappelijk Verantwoord te gaan Ondernemen. De misstanden rondom transfers, schimmige aandeelhouders, verdacht geld dat in voetbalclubs gestoken worden, berokkent de voetbalclubs inmiddels heel veel reputatieschade en leidt tot vertrekkende sponsors.

8.    Iedereen wil in zijn leven graag gelijk behandeld worden, verliezen van een sterkere tegenstander is niet erg in de sport, maar er dient onder alle omstandigheden wel sprake te zijn van Fair Play en een same level playing field. (zie hierboven het oordeel van de UEFA in de zaak Manchester City).

Ik pleit er dan ook voor om te komen tot een Sport Governance Monitor (SGM) in het algemeen en een Voetbal Governance Monitor (VGM) in het Nederlandse betaalde voetbal in het bijzonder.

Het borduurt in feite voort op de aanbevelingen van de NOC NSF om te komen tot goed sportbestuur (2) en een eerste “nulmeting” bij een aantal sportbonden in een onderzoek van de Universiteit Utrecht, School of Governance van december 2017 (3).

Het opzetten van een Monitor voor het betaalde voetbal lijkt mij een enorme uitdaging en het definiëren van bedrijfsspecifieke criteria is daarvoor noodzakelijk. Maar het zal uiteindelijk bijdragen aan een hogere transparantie voor een sector die nu soms nog in nevelen gehuld is. Tevens verhoogt het op termijn de reputatie van de bedrijfstak en zou het een instrument kunnen worden voor de licentiecommissie van de KNVB.

Kortom een win-win situatie voor alle betrokkenen. In een volgend artikel wil ik de bedrijfsspecifieke criteria die voor een dergelijke monitor ontwikkeld zouden moeten worden nader tegen het licht houden.

 

1.    Buren, F.H. van, ‘Toezicht houden bij een professionele voetbalclub, een mission impossible?’ op www.werkenalscommissaris.nl 28-08-2019, 10-01-2020 en 04-03-2020.

2.    De 13 aanbevelingen voor Goed Sportbestuur NOC NSF (s.l., commissie goed sportbestuur 2005).

3.    Good Governance van Nederlandse Sportbonden (Utrecht: Universiteit Utrecht 2017, F. van Eeekeren en H. Vink).

Frank van Buren is al meer dan 10 jaar actief in het vinden van kandidaten voor executive en toezichthoudende posities binnen zowel profit als non-profit organisaties. Daarnaast treedt hij op als schaduwmanager voor interim managers en fungeert hij als coach voor executives en raden van toezicht.

Frank van Buren
Partner Delfin Executives

linkedin email telefoon

06 - 523 76 777

0 reacties

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Share This